Üniversitede Disiplin Soruşturması: Savunma Günü ve Yazılı Savunma

Yükseköğretimde öğrenci disiplini 2023'ten beri doğrudan 2547 sayılı Kanunun 54. maddesinde düzenlenir; eski Öğrenci Disiplin Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır. Savunma, davetiyede belirtilen gün, saat ve yerde soruşturmacıya sözlü veya yazılı olarak yapılır.

EğitimGüncellendi: 20 Kasım 2026

Kısa cevap

Yükseköğretim Kurumları Öğrenci Disiplin Yönetmeliği, 11.03.2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan ayrı bir yönetmelikle yürürlükten kaldırılmıştır; öğrenci disiplin suçları, cezalar ve usul bugün 7437 sayılı Kanunla değişik 2547 sayılı Kanunun 54. maddesinde yer alır. Kanuna göre isnat edilen suç, öğrenciye savunmasını yapacağı tarihten en az yedi gün önce yazılı olarak bildirilir ve savunma sözlü veya yazılı yapılabilir; davetiyeye özürsüz uymayan veya özrünü zamanında bildirmeyen öğrenci savunma hakkından vazgeçmiş sayılır (m. 54/5). Disiplin cezalarına karşı on beş gün içinde üniversite yönetim kuruluna itiraz edilebilir; itiraz yolu kullanılmadan da idari yargıya başvurulabilir (m. 54/10). Dilekçe Bot ile disiplin savunmanızı soruşturmacıyı, fakülteyi ve size bildirilen olayı girerek telefondan hazırlayabilirsiniz.

Önemli: Başvuru süreleri ve avukata danışma

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir. Bildirim ve itiraz sürelerinin başlangıcı ve hesabı, soruşturmayı açan amir, cezayı verecek merci ve sürecin sonucu her dosyanın koşullarına ve üniversitenizin uygulamasına göre değişebilir. 2547 sayılı Kanunun 54. maddesinin bazı bentleri Anayasa Mahkemesinin 2024 tarihli kararıyla iptal edildiğinden güncel metne bakılması gerekir. Savunmayı vermeden önce bir avukata danışmanız önerilir; usule ilişkin bilgi öğrenci işleri biriminden de alınabilir.

Dilekçenizi Dilekçe Bot ile Yazın

Soruşturmacıyı, fakülteyi ve size bildirilen olayı anlatın; Dilekçe Bot savunmanızı resmi düzende hazırlasın. Telefondan düzenleyip PDF olarak alın. Mazeret sınavı ve kayıt dondurma için uygulamadaki üniversite şablonlarını da kullanabilirsiniz.

  • Resmi dilekçe düzeni
  • Telefondan düzenleme
  • PDF çıktısı
Uygulamayı İndir

Örnek 1: Sınavda telefon bulunması üzerine kopya iddiasına karşı savunma (genel yapı örneği)

Sayın Doç. Dr. Ozan KILIÇ Soruşturmacı Ege Kıyı Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Konu: 15.10.2026 tarihli savunma davetiyenize ilişkin yazılı savunmamdır. İktisat Bölümü 2. sınıf öğrencisiyim (Öğrenci No: …). 15.10.2026 tarihinde öğrenci bilgi sistemi üzerinden tarafıma bildirilen davetiyede, 08.10.2026 tarihinde yapılan İKT 203 Mikroiktisat ara sınavında cep telefonuyla kopya çektiğim iddiasıyla hakkımda disiplin soruşturması açıldığı belirtilmiştir. Sınav sırasında cep telefonumun, sandalyemin arkasına astığım ceketimin iç cebinde bulunduğu doğrudur. Sınav başlamadan önce telefonu kapatıp salonun önündeki çantama koymam gerekirken ceketimin cebinde unuttum. Sınavın yaklaşık kırkıncı dakikasında gözetmen Arş. Gör. Melis Ekinci telefonun cebimde olduğunu fark etti; telefonu kendisine verdim. Telefon o sırada kapalıydı ve sınav boyunca telefonu elime almadım. Sınav tutanağında telefonun ekranının açık olduğuna veya telefonda sınavla ilgili bir içerik bulunduğuna dair bir tespit yer alıp almadığını bilmiyorum. Sınav tutanağının ve gözetmen beyanının bir örneğinin tarafıma verilmesini talep ederim. Telefonu yanımda bulundurmamın sınav kurallarına aykırı olduğunu kabul ediyorum ve bu dikkatsizliğim için üzgünüm. Telefonu sınav sırasında kullanmadım. Daha önce hakkımda herhangi bir disiplin soruşturması açılmamıştır; 2025-2026 akademik yılını 3,21 genel not ortalamasıyla tamamladım. Açıklanan nedenlerle savunmamın ve dosyadaki belgelerin birlikte değerlendirilmesini saygılarımla arz ederim. 26.10.2026 Kaan AYDOĞAN İktisat Bölümü, Öğrenci No: … İmza

Örnek 2: Disiplin cezasına itiraz dilekçesi (genel yapı örneği)

EGE KIYI ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE (Üniversite Yönetim Kuruluna sunulmak üzere) Konu: İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Yönetim Kurulunun 06.11.2026 tarihli kararıyla hakkımda verilen bir yarıyıl uzaklaştırma cezasına itirazımdır. İktisat Bölümü 2. sınıf öğrencisiyim (Öğrenci No: …). 08.10.2026 tarihli İKT 203 Mikroiktisat ara sınavında kopya çektiğim gerekçesiyle hakkımda bir yarıyıl uzaklaştırma cezası verilmiş, karar tarafıma 10.11.2026 tarihinde bildirilmiştir. 26.10.2026 tarihli savunmamda, telefonun ceketimin cebinde kapalı olarak bulunduğunu ve sınav sırasında kullanılmadığını belirtmiş, sınav tutanağının ve gözetmen beyanının bir örneğini talep etmiştim. Bu belgelerin örneği tarafıma verilmemiştir. Kararda telefonun kullanıldığına ilişkin hangi tespite dayanıldığı açıklanmamaktadır. 2547 sayılı Kanunun 54. maddesinde kopyaya teşebbüs ile kopya çekmek farklı cezalarla ilişkilendirilmiştir. Kararda olayın bu iki eylemden hangisine uyduğunun ayrıca tartışılmadığını düşünüyorum. Ayrıca savunmamda belirttiğim pişmanlığım, önceki disiplin kaydımın bulunmaması ve akademik başarım, Kanunun 54/9-d maddesinde bir derece alt ceza için sayılan hususlar arasındadır. Açıklanan nedenlerle itirazımın incelenerek kararın yeniden değerlendirilmesini saygılarımla arz ederim. 18.11.2026 Kaan AYDOĞAN İktisat Bölümü, Öğrenci No: … Adres: Bornova Mah. Çınar Sok. No: 4 D: 7, Bornova/İzmir İmza EKLER: 1. 06.11.2026 tarihli karar örneği 2. 26.10.2026 tarihli savunmam

Kanunda itirazın on beş gün içinde üniversite yönetim kuruluna yapılacağı öngörülmüştür (m. 54/10-ç); dilekçenin hangi birim aracılığıyla verileceği üniversiteye göre değişebilir. İtiraz kullanılmadan da idari yargıya başvurulabilir (m. 54/10-e); dava süresi ve idari itirazın bu süreye etkisi ayrıca kontrol edilir. Bu konuda bir avukata danışılması önerilir.

Bu metinler genel yapı örneğidir; kişiler, kurumlar, tarihler ve olaylar kurgusaldır. Kendi metniniz, yaşanan olgulara ve mevcut belgelere göre uyarlanır. Metnin dosyanıza uygunluğunun teslimden önce bir hukukçuyla değerlendirilmesi önerilir.

Üniversite Disiplin Savunması Nasıl Hazırlanır?

1

Davetiyede savunma gününün, bildirimden en az yedi gün sonraya verilip verilmediğine bakılır (m. 54/5-a). Savunma gününe katılınamayacaksa özrün ve belgesinin savunma gününden önce soruşturmacıya bildirilmesi, kanundaki "özrünü zamanında bildirmeme" sonucunun doğmaması bakımından önem taşır.

2

İsnat edilen eylemin kanunda hangi cezayla ilişkilendirildiği incelenir. Örneğin m. 54/1'de sınavlarda kopyaya teşebbüs kınama, kopya çekmek veya çektirmek bir yarıyıl uzaklaştırma cezasını gerektiren eylemler arasında sayılmıştır.

3

Olay sırasıyla ve yalnız bilinen olgularla yazılır. Sınav tutanağı, gözetmen beyanı veya benzerlik raporu görülmediyse bunların bir örneği talep edilebilir.

4

Savunma gününde yazılı savunma imzalı olarak verilebilir ve ayrıca sözlü açıklama yapılabilir; yazılı savunmadan sonra soruşturmacı ek sorular yöneltebilir (m. 54/5-b).

5

Varsa pişmanlık, önceki disiplin kaydının bulunmaması ve geçmiş başarılar belirtilir. Kanunda ceza vermeye yetkili makamın bu hususları dikkate alarak bir derece alt ceza verebileceği öngörülmüştür (m. 54/9-d).

6

İtiraz süresi on beş gündür (m. 54/10-ç); kararın bildirim tarihi kaydedilir ve başlangıç ile son gün dosyadaki bildirim kayıtlarından kontrol edilir. Sürenin bir hukukçuyla teyit edilmesi temkinli bir yaklaşımdır.

Gerekli Bilgiler & Belgeler

  • Savunma davetiyesinin tarihi, size hangi yolla bildirildiği (yazı, öğrenci bilgi sistemi, e-posta veya kısa mesaj) ve bildirim tarihi
  • Savunma için belirtilen gün, saat ve yer; soruşturmacının adı ve unvanı
  • İsnat edilen eylem ve davetiyede belirtilen tarih, ders, sınav veya etkinlik
  • Olayın sizin anlatımınız
  • Dayandığınız belgeler ve tanıklar (sınav oturma planı, ödev teslim kaydı, yazışmalar gibi)
  • Öğrenci numaranız, fakülteniz, bölümünüz ve sınıfınız
  • Varsa önceki disiplin kaydınızın bulunmadığı ve geçmiş başarılarınıza ilişkin bilgiler

Dikkat Edilmesi Gerekenler

  • 2023'te yürürlükten kaldırılan Öğrenci Disiplin Yönetmeliğinin maddelerine dayanmak. Eski örnek dilekçelerde bu atıflar sık görülür.
  • Savunma gününe katılmamak veya özrü savunma gününden sonra bildirmek.
  • Kopya veya intihal iddiasında sınav tutanağını, gözetmen beyanını ya da benzerlik raporunu görmeden savunma yazmak ve bunların örneğini talep etmemek.
  • Gözetmen veya öğretim elemanı hakkında kişisel ve sert ifadeler kullanmak. Kanunda personelin şeref ve haysiyetini zedeleyen sözlü veya yazılı eylemler ayrı bir disiplin suçu olarak sayılmıştır.
  • Diğer öğrencilerin adlarını ve kişisel bilgilerini gereksiz yere yazmak.
  • Lise ve üniversite kurallarını karıştırmak: lisedeki beş iş günlük itiraz süresi üniversiteye, üniversitedeki on beş günlük süre liseye uygulanmaz.
  • Kanunda itiraz merci olarak üniversite yönetim kurulunun gösterildiğini gözden kaçırmak.

Sıkça Sorulan Sorular

Üniversite disiplin savunması kaç gün içinde yapılır?
Kanunda bir savunma verme süresi yerine bildirim süresi öngörülmüştür: isnat edilen suç, öğrenciye savunmasını yapacağı tarihten en az yedi gün önce yazılı olarak bildirilir ve öğrenciden belirli gün, saat ve yerde hazır bulunması istenir (m. 54/5-a). Savunma o gün sözlü veya yazılı yapılır. Bildirimin hangi tarihte yapılmış sayılacağı, bildirim yoluna ve üniversitenin kayıtlarına göre değişebilir.
Savunmaya gidilmezse ne olur?
Davetiyede, özürsüz olarak çağrıya uymayan veya özrünü zamanında bildirmeyen öğrencinin savunma hakkından vazgeçmiş sayılacağı ve mevcut delillere göre karar verileceği belirtilir (m. 54/5-c). Geçerli bir özür veya mücbir sebep bildiren öğrenciye uygun bir süre verilir; tutuklu öğrenciler savunmalarını yazılı olarak gönderebilir (m. 54/5-ç).
Kopya ile kopyaya teşebbüs arasındaki fark nedir?
m. 54/1'de sınavlarda kopyaya teşebbüs kınama, kopya çekmek veya çektirmek bir yarıyıl uzaklaştırma, sınavlarda tehditle kopya çekmek veya başkasının yerine sınava girmek iki yarıyıl uzaklaştırma cezasını gerektiren eylemler arasında sayılmıştır. Somut olayın hangisine girdiği, soruşturmacının ve ceza vermeye yetkili merciin dosyadaki delillere göre yapacağı değerlendirmeye bağlıdır.
İntihal iddiasına karşı savunmada neler yer alır?
Kanunda seminer, tez ve yayınlarda intihal ile bunları kişisel emek dışında başkasına yazdırmak bir yarıyıl uzaklaştırma gerektiren eylemler arasında sayılmıştır. Savunmada genellikle çalışmanın hangi kaynaklarla hazırlandığı, kaynak gösterme biçimi, varsa ara dosyalar ve danışmanla yazışmalar anlatılır; benzerlik raporu görülmediyse bir örneği talep edilebilir. Benzerlik oranı tek başına sonucu belirlemeyebilir; değerlendirme dosyanın içeriğine göre yapılır.
Disiplin cezası burs ve krediyi etkiler mi?
Kanunda disiplin cezasının öğrenciye burs veya kredi veren kuruluşa da bildirileceği öngörülmüştür (m. 54/10-b). Cezanın burs veya kredi üzerindeki etkisi, ilgili kuruluşun kendi kurallarına göre belirlenir.
İtiraz nereye ve ne kadar sürede yapılır?
Disiplin amirleri ve kurullarınca verilen cezalara karşı on beş gün içinde üniversite yönetim kuruluna itiraz edilebilir; kurul on beş gün içinde itirazı kabul veya reddeder, kabul hâlinde yetkili merci otuz gün içinde yeniden karar verir (m. 54/10). Fiilden doğrudan zarar gören kişi de aynı usulle itiraz edebilir. İtiraz yolu kullanılmadan da idari yargıya başvurulabilir; idari dava açma süresi genel kural olarak 60 gündür (İYUK m. 7). İtiraz ve dava sürelerinin başlangıcı ile hesabı bildirim ve başvuru kayıtlarına göre ayrıca kontrol edilir. Sürelerin bir avukatla birlikte kontrol edilmesi önerilir.

Resmî kaynaklar

Kaynaklar son kontrol: 20 Kasım 2026

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amacı taşır; güncel mevzuat ve somut olayınız bakımından farklılık gösterebilir, hukuki tavsiye veya avukat görüşü yerine geçmez. Somut durumunuz için mutlaka bir avukata ya da yetkili hukuk uzmanına danışın.